Historia

Bracia Wright

Bracia Orville Wright (19 sierpnia 1871 – 30 stycznia 1948) i Wilbur Wright (16 kwietnia 1867 – 30 maja 1912), amerykańscy pionierzy lotnictwa. Uważani są powszechnie za konstruktorów pierwszego udanego samolotu.

Wilbur Wright urodził się w 1867 r. w Millville w stanie Indiana, a jego brat Orville w 1871 r. w Dayton w stanie Ohio. Byli synami protestanckiego duchownego. Obaj chłopcy otrzymali średnie wykształcenie, ale żaden nie uzyskał dyplomu ukończenia szkoły.

Bracia Wright dorastali w Dayton w stanie Ohio w USA. Mieli talent do majsterkowania i obaj interesowali się ludzkimi możliwościami latania. Od 1892 prowadzili wytwórnię i warsztaty rowerów Wright Cycle Company. Przejawiali przy tym zainteresowanie problematyką zbudowania maszyny latającej cięższej od powietrza, bazując na doświadczeniach wczesnych pionierów lotnictwa, jak Otto Lilienthal, który w latach 1891 – 1896 wykonał około 2000 lotów, z których najdalszy miał zasięg 400 (czterysta) metrów. Zbudował on eksperymentalny szybowiec, jednak zginął śmiercią tragiczna z powodu ograniczonych możliwości sterowania jego maszyny.

Podobnie jak Lilienthal, bracia Wright początkowo budowali szybowce, sterowane za pomocą skręcania części skrzydeł (wing warping). To braciom Wright udało dokonać się tego, co nie powiodło się wielu innym. Na ich sukces złożyło się kilka przyczyn. Po pierwsze bracia zawsze pracowali razem, a ich współpraca układała się doskonale. Po drugie najpierw zamierzali nauczyć się latać, a później podjąć próby budowy samolotu silnikowego. Otóż bracia uczyli się latać na szybowcach. Prace nad latawcami i szybowcami rozpoczęli w 1899 r. W 1900 r. w celu kontynuowania eksperymentów lotniczych przenieśli się do Kitty Hawk w Karolinie Północnej, w której okolicy panowały dobre warunki do testów w postaci silnych wiatrów. Tam przywieźli swój pierwszy pełno wymiarowy szybowiec i wykonali pierwsze loty próbne, które jednak nie wypadły dobrze. Bracia zbudowali i wypróbowali drugi szybowiec, w 1901 r., a trzeci w 1902 r. W konstrukcji trzeciego szybowca uwzględnili już większość najistotniejszych usprawnień. Na trzecim szybowcu wykonali ponad tysiąc udanych lotów. 23 marca 1903 złożyli wniosek o patent (przyznany 22 maja 1906, U.S.patent number 821,393) na swój sposób sterowania maszynami latającymi, stworzony przy pomocy i finansowym udziale Alexandra G. Bella.

Przed rozpoczęciem budowy samolotu silnikowego bracia Wright byli już najlepszymi i najbardziej doświadczonymi pilotami szybowcowymi na świecie.

W 1903 roku zbudowali swój pierwszy samolot – Wright Flyer, napędzany silnikiem spalinowym zbudowanym przez ich pracownika Charlie Taylora.

14 grudnia 1903 Wilbur Wright dokonał pierwszej próby lotu ze wzniesienia, na odległość 36 metrów, nie do końca udanej i zakończonej lekkim uszkodzeniem samolotu. Następne próby miały miejsce 17 grudnia 1903. Tego dnia, ok. godziny 10.35, Orville Wright wzbił się w powietrze na samolocie i dokonał lotu na odległość 39 metrów (120 stóp), trwającego 12 sekund. W czwartym locie tego dnia, Wilbur Wright przeleciał 279 metrów w 59 sekund. Za pierwszy lot samolotu uznawany jest zazwyczaj pierwszy lot Orville’a 17 grudnia, lecz są również argumenty, aby uznać pierwszeństwo lotu Wilbura z 14 grudnia, a zwłaszcza pierwszego w pełni udanego sterowanego lotu na odległość 279 m.

Sukces braci Wright wiązał się z:

dogłębnym przeanalizowaniem aerodynamiki (zwł. powstawania siły nośnej),

rozwiązaniem skutecznych metod sterowania,

użyciem niezbyt ciężkiego i stabilnie pracującego silnika.

Trzeba też podkreślić, iż przyjęty układ konstrukcyjny samolotu był niestateczny, co stwarzało wyzwanie dla pilota, a jednak bracia Wright poradzili sobie i z tym problemem.

Po próbach w Kitty Hawk bracia Wrights powrócili do Dayton, gdzie w 1904 kontynuowali próby na drugim zbudowanym samolocie Flyer II na polu wzlotów Huffman Prairie. Ponieważ pierwszy samolot Wrightów był zbyt słaby, aby sam wystartować w warunkach braku sprzyjającego przeciwnego wiatru, tym razem bracia startowali z pomocą katapulty. Pod koniec roku bracia Wright doszli do lotów o długości 5 minut. W 1904 i 1905 przeprowadzili oni ponad 80 lotów z Huffman Prairie. 5 października 1905 Wilbur odbył lot o długości 39 minut, pokonując 24 1/2 mili. Pokazom tym asystowali sąsiedzi i miejscowa prasa.

Bracia stali się sławni jednak dopiero w latach 1908-1909, kiedy Wilbur zademonstrował samolot w Europie, a Orville zaprezentował go Armii USA w Forcie Myer. 14 maja 1908 bracia Wright dokonali pierwszego lotu z pasażerem (był nim Charlie Furnas). 17 września 1908, podczas prezentacji samolotu wojsku, doszło do katastrofy na skutek urwania się śmigła – śmierć poniósł oficer Thomas Selfridge, stając się pierwszą ofiarą wypadku lotniczego, natomiast Orville został ranny. Pod koniec 1908 Wilbur Wright we Francji zabrał na pokład samolotu pierwszą pasażerkę, panią Hart O. Berg. 29 września 1909 roku Wilbur samolotem Flyer III okrążył Statuę Wolności w Nowym Jorku.

Również w 1909 bracia Wright wygrali pierwszy kontrakt na dostawę samolotów dla sił zbrojnych USA, kiedy to zbudowali dwumiejscowy samolot zdolny do godzinnego lotu ze średnią prędkością 40 mil na godzinę. Oprócz fabryki w Dayton, rozpoczęli również budowę samolotów Flyer w Niemczech.

30 maja 1912 roku, w wieku 45 lat, zmarł na tyfus Wilbur Wright. Orville przez długi czas interesował się lotnictwem i mógł podziwiać najdynamiczniejszy okres jego rozwoju. Sprzedał swoje udziały w wytwórni samolotów w 1915 r. Zmarł 30 stycznia 1948 roku w wieku 76 lat. Żaden z braci nie był żonaty.

Mimo wielu uprzednich prób nie ma wątpliwości, że wnieśli oni największy wkład w wynalezienie samolotu. Obaj zapisali się na trwałe w historii lotnictwa dzięki swojemu geniuszowi, nieustraszonemu męstwu i nieprzezwyciężonej wierze. Mimo, że samolot jest mniej ważnym wynalazkiem aniżeli silnik parowy czy prasa drukarska, to w ciągu paru dziesięcioleci zmniejszył niegdyś naszą rozległą planeta. Budowa samolotu była nieodzownym wstępem do wypraw kosmicznych.

Gallio

Źródło:

http://pl.wikipedia.org/wiki/Bracia_Wright

-Michael H. Hart, „100 postaci, które miały największy wpływ na dzieje ludzkości”, Świat Książki, 1997

Reklamy
  1. Brak komentarzy.
  1. No trackbacks yet.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

%d blogerów lubi to: